PRA

A
B
C
Ć
D
E
F
G
H
I
J
K
L
Ł
M
N
O
Ó
P
Q
R
S
Ś
T
U
V
W
X
Y
Z
Ż
Ź
Strona:
1
2
3
4

Agrilus anxius

Podsumowanie Analizy Zagrożenia Agrofagiem (Ekspres PRA) dla
Opiętka brzozowca Agrilus anxius (Gory, 1841)

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia:

Główne wnioski

Opiętek brzozowy może pojawić i zadomowić się na obszarze PRA. Najbardziej prawdopodobną drogę jego zawleczenia stanowi międzykontynentalny transport drewna brzozowego z regionów naturalnego występowania agrofaga. Odpowiednie warunki klimatyczne oraz obecność drzew żywicielskich możliwych do zasiedlenia pozwalają przypuszczać, że Agrilus anxius może poczynić szkody w zbiorowiskach z udziałem brzóz w Polsce. Jego możliwy wpływ na takie drzewostany obszaru PRA może być większy niż w Ameryce Północnej. Chociaż atrakcyjne dla agrofaga drzewa są powszechne na terenie całego kraju to nie tworzą zazwyczaj monokultur, a ich udział w zbiorowiskach jest najczęściej niewielki w składzie gatunkowym. Z tego powodu nie ma ryzyka rozpadów całych drzewostanów, nawet w przypadku całkowitego wyeliminowania brzozy z ekosystemów.

W przypadku wykrycia gatunku w partiach transportowanego surowca drzewnego należy surowiec zutylizować, najlepiej poprzez spalenie. Trzeba wykonać to jak najszybciej, za wyjątkiem okresu zimowego – kiedy aktywność owadów jest ograniczona i zabieg ten można opóźnić w czasie.

Po stwierdzeniu obecności opiętka brzozowego w środowisku naturalnym, na obszarze PRA, wszelkie metody jego zwalczenia najprawdopodobniej nie dadzą zadowalających rezultatów. Szybkie wykrycie gatunku, które mogłoby podnieść prawdopodobieństwo sukcesu w zwalczeniu agrofaga jest mocno utrudnione z następujących powodów:

- ma on skryty tryb życia, a możliwe do zaobserwowania postacie dorosłe żyją krótko,

- pod korą brzóz występują na obszarze PRA inne, podobne gatunki z rodzaju, co może prowadzić do mylnej identyfikacji, szczególnie w fazach preimaginalnych,

- po pojawieniu się owadów dorosłych szybko przystępują one do rozmnażania i zasiedlania nowych drzew, często położonych w znacznej odległości od rośliny, w której się rozwinęły.

Ryzyko fitosanitarne dla zagrożonego obszaru

(indywidualna ranga prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście dokumentu)

Wysokie

 

Średnie X

 

Niskie

Poziom niepewności oceny:

(uzasadnienie rangi w punkcie 18. Indywidualne rangi niepewności dla prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście)

Wysoka

 

Średnia X

 

Niska

 

Inne rekomendacje:

·                


Agrilus planipennis

Podsumowanie Analizy Zagrożenia Agrofagiem (Ekspres PRA) dla
Agrilus planipennis
Fairmaire, 1888

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: cały obszar PRA

Główne wnioski: Agrilus plannipennis jest gatunkiem charakteryzującym się dużą szkodliwością względem jesionów (Fraxinus spp.) na obszarze naturalnego występowania, a jeszcze wyższą na nowo zajmowanych terenach. Pojawienie się tego gatunku na obszarze PRA wydaje się być jedynie kwestią czasu. Prawdopodobnie stanie się to w ciągu kolejnych kolejnych dwóch dekad.

A. planipennis według danych literaturowych posiada bardzo szeroką niszę klimatyczną i jest on w stanie występować wszędzie tam, gdzie znajdzie żywicieli – gatunki z rodzaju Fraxinus, zatem może z powodzeniem zasiedlić prawie cały obszar PRA. Opóźnienie pojawienia się tego szkodnika na terenie Polski można osiągnąć przez kontrole importowanego drewna (w każdej formie) z obszarów zajętych przez agrofaga. Po pojawieniu się patogenu na obszarze PRA prawdopodobnie żadne metody nie będą w stanie skutecznie go wyeliminować.

Ryzyko fitosanitarne dla zagrożonego obszaru

(indywidualna ranga prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście dokumentu)

Wysokie X

 

Średnie

 

Niskie

 

Poziom niepewności oceny:

(uzasadnienie rangi w punkcie 18. Indywidualne rangi niepewności dla prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście)

Wysoka

 

Średnia

 

Niska X

 

Inne rekomendacje:

·                


Aleurotrachelus trachoides

Podsumowanie Analizy Zagrożenia Agrofagiem (Ekspres PRA) dla Aleurothrixus (=Aleurotrachelus) trachoides Back, 1912

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: Uprawy szklarniowe, głównie papryki, pomidora oraz róż – na terenie całego kraju.

Główne wnioski

Rośliny z rodziny Solanaceae, głównie pomidory i papryka, a także rośliny z rodzaju Rosa są powszechnie uprawiane na obszarze PRA. Prawdopodobieństwo wejścia szkodnika ocenia się jako średnie do wysokiego, natomiast zasiedlenia, biorąc pod uwagę scenariusze klimatyczne – jako niskie do wysokiego. Dodatkowo, istnieją duże szanse, że agrofag  mógłby rozwijać się w uprawach szklarniowych.

W przypadku wprowadzenia A. trachoides, prawdopodobieństwo uszkodzeń papryki i pomidorów będzie najwyższe w rejonie basenu Morza Śródziemnego, z kolei na obszarze PRA wszędzie tam, gdzie są uprawiane rośliny żywicielskie w warunkach chronionych. Możliwość przeniknięcia bez podjęcia środków fitosanitarnych jest wysokie. Głównym powodem takiej sytuacji jest import sadzonek i warzyw z krajów, w których szkodnik występuje. Istotnym zagrożeniem będą sytuacje, w których pakowanie będzie miało miejsce w bliskim sąsiedztwie upraw roślin żywicielskich. To ryzyko jest większe w przypadku pomidorów kiściowych, ponieważ zbiera i sprzedaje się je z odcinkami pędów, w których może znajdować się większa liczba szkodników. Z dużym prawdopodobieństwem A. trachoides może przenosić się wraz z opakowaniami (skrzyniami, pudełkami) wykorzystywanymi do  zbioru i transportu sadzonek oraz warzyw.

Prawidłowa identyfikacja i skuteczny monitoring mają kluczowe znaczenie dla ograniczenia przemieszczania agrofaga. Z uwagi, że jest to stosunkowo nowy szkodnik o znaczeniu gospodarczym w EPPO, nie ma zbyt wielu informacji na temat skutecznych sposobów zarządzania dla A. trachoides. Jednakże, podobnie jak w przypadku innych mączlików, roztwory mydła i oleje ogrodnicze mogą mieć znaczenie w celu zahamowania wczesnego porażenia, a skuteczne zwalczanie można osiągnąć, wykorzystując systemowe stosowanie niektórych insektycydów (systemicznych i kontaktowych). Trwają badania nad skutecznością biologicznego zwalczania szkodnika z wykorzystaniem pasożytniczych błonkówek z rodzaju Encarsia, a także drapieżnego chrząszcza Axinoscymnus puttarudriahi.

Ryzyko fitosanitarne dla zagrożonego obszaru

(indywidualna ranga prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście dokumentu)

Wysokie

 

Średnie X

 

Niskie

 

Poziom niepewności oceny:

(uzasadnienie rangi w punkcie 18. Indywidualne rangi niepewności dla prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście)

Wysoka

 

Średnia

 

Niska X

 

Inne rekomendacje:

·                


Apiosporina morbosa

Podsumowanie Analizy Zagrożenia Agrofagiem (Ekspres PRA) dla Apiosporina morbosa

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: cały kraj

Apiosporina morbosa jest patogenem wywołującym czarną guzowatość roślin rodzaju Prunus sp.

Głównym żywicielem agrofaga jest śliwa domowa (P. domestica), infekowana jest także wiśnia pospolita oraz gatunki rzadziej uprawiane na obszarze PRA, takie jak brzoskwinia zwyczajna, morela pospolita czy śliwa japońska.

Choroba objawia się występowaniem na gałęziach drzew początkowo zielonych, a później czarnych zgrubień i narośli (black knots).

Porażone drzewa karłowacieją i stają się powyginane. Jeżeli guzowatość utworzy się w formie obrączki dookoła gałęzi, prowadzi to do ich zamierania (Snover i Arneson 2002).

Prawdopodobieństwo wniknięcia: niskie

Prawdopodobieństwo zasiedlenia: średnie (szczególnie zagrożona może być P. domestica – główny żywiciel agrofaga, której uprawa zajmuje w Polsce ok. 17 tys. ha. Rezerwuarem patogenu mogą być także gatunki Prunus sp. rosnące w stanie dzikim).

Prawdopodobieństwo rozprzestrzeniania: niskie (kontrola materiału roślinnego oraz powszechne stosowanie fungicydów znacznie ogranicza rozprzestrzenianie się agrofaga).

Podstawowym środkiem fitosanitarnym jest kontrola roślin rodzaju Prunus sprowadzanych do Polski z obszarów gdzie patogen występuje pospolicie.

W przypadku odnotowania wystąpienia agrofaga w Polsce, konieczne będzie opracowanie i włączenie procedur postępowania w zakresie profilaktyki i zwalczania A. morbosa.

Ryzyko fitosanitarne dla zagrożonego obszaru

(indywidualna ranga prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście dokumentu)

Wysokie

 

Średnie

 

Niskie X

 

Poziom niepewności oceny:

(uzasadnienie rangi w punkcie 18. Indywidualne rangi niepewności dla prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście)

Wysoka

 

Średnia X

 

Niska

 

Inne rekomendacje:

brak


Bactrocera dorsalis

 

Podsumowanie Ekspresowej Oceny Zagrożenia Agrofagiem dla

Bactrocera dorsalis (Hendel)

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: Uprawy sadownicze owoców takich jak jabłka, brzoskwinie, śliwki oraz inne. Obszar zagrożenia jest limitowany do bezpośredniej okolicy miejsc zawleczenia gatunku.

Główne wnioski:

Bactrocera dorsalis (orientalna muszka owocowa) to muchówka z rodziny nasionnicowatych (Tephritidae) której larwy rozwijają się w szeregu tropikalnych owoców, jak również gatunków uprawianych w krajach
o umiarkowanym klimacie, włączając w to obszar PRA. Samica uszkadza skórki owoców przez nakłuwanie ich pokładełkiem. Larwy żerują wewnątrz owoców, uszkadzając je i zanieczyszczając odchodami. Uszkodzone owoce szybko się psują.

Orientalna muszka owocowa wyrządza ogromne szkody w uprawach owoców na obszarach, w których już występuje, powodując przy tym istotne szkody ekonomiczne. Do walki ze szkodnikiem wykorzystywane są pułapki wabiące, wypuszczanie na wolność sterylnych samców oraz klasyczne zabiegi chemiczne.

Intensywny rozwój handlu w skali światowej stwarza zagrożenie zawleczenia wraz z importowanymi owocami szkodnika B. dorsalis, który teoretycznie może zasiedlić część roślin uprawnych obecnych na obszarze PRA. Pomimo znaczącego ryzyka przeniknięcia gatunku na obszar PRA, negatywne skutki tego przeniknięcia prawdopodobnie nie będą zbyt duże. Spowodowane jest to faktem, że szkodnik wymaga do rozwoju wysokich temperatur i jest wrażliwy na niskie temperatury. Możliwe do zasiedlenia rośliny obecne w obszarze PRA, uprawiane są na terenach otwartych, co dodatkowo utrudni ich zasiedlenie przez szkodnika. Ewentualnych strat można się spodziewać w okolicy miejsc wylotu osobników dorosłych muchówek, które mogą dać początek pokoleniu szkodnika w przyległych sadach owocowych. Wówczas można podjąć próbę zwalczania. Powinna być ona jednak poprzedzona odpowiednim systemem monitoringu (na obszarach podwyższonego ryzyka) przy użyciu dostępnych pułapek.

Ryzyko fitosanitarne na zagrożonym obszarze (Indywidualne oceny prawdopodobieństwa przeniknięcia i zasiedlenia oraz wielkości rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysokie

średnie

X

niskie

Poziom niepewności oceny

(patrz Q 17 w celu uzasadnienia oceny. Indywidualne oceny niepewności przeniknięcia, zasiedlenia, rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysoka

średnia

niska

X

 



 

 

 

Cacoecimorpha pronubana

Podsumowanie Ekspresowej Oceny Zagrożenia Agrofagiem dla

Cacoecimorpha pronubana (Hübner, 1799)

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: W przypadku upraw polowych różnych roślin – zachodnia część kraju,
w przypadku upraw pod osłonami – cała Polska.

Główne wnioski:

C. pronubana jest w Europie gatunkiem rodzimym, naturalnie występującym na południu kontynentu,
w basenie Morza Śródziemnego. Zwiększony obrót materiałem roślinnym powoduje zawlekanie szkodnika z sadzonkami roślin oraz kwiatami ciętymi. Z tego powodu, w przypadku sprowadzania do tego typu upraw materiału roślinnego (np. w postaci sadzonek roślin) zalecana jest szczegółowa kontrola fitosanitarna. Zmieniające się warunki klimatyczne mogą pozwolić na przetrwanie C. pronubana w warunkach naturalnych, zwłaszcza w zachodniej części kraju. Prawdopodobieństwo wystąpienia szkód w uprawach polowych jest jednak niewielkie. Dodatkowo C. pronubana może rozwijać się w uprawach pod osłonami. Gatunek został ujęty w dyrektywie Unii Europejskiej 74/647/EEC z 9 grudnia 1974 „On control of carnation leaf-rollers”.

Podstawowym środkiem fitosanitarnym jest kontrola materiału roślinnego, importowanego z obszaru gdzie C. pronubana występuje pospolicie. W przypadku takich miejsc powinna zostać wykonana odpowiednia ochrona chemiczna. Dotyczy to zwłaszcza roślin ozdobnych i przyprawowych produkowanych
w doniczkach, w warunkach polowych, oraz niektórych kwiatów ciętych.

W razie wystąpienia gatunku w warunkach szklarniowych należy wykonać odpowiednie zabiegi chemiczne. Szczególnie duże ryzyko występuje w przypadku sprowadzania sadzonek roślin do uprawy pod osłonami (nie dotyczy to materiału siewnego oraz rozmnożeniowego stanowiącego podziemne części roślin, np. cebul, kłączy).

Należy zwiększyć kontrolę importowanego materiału roślinnego, zwłaszcza uprawianego w warunkach polowych w obszarze basenu Morza Śródziemnego.

Ryzyko fitosanitarne na zagrożonym obszarze  (Indywidualne oceny prawdopodobieństwa przeniknięcia i zasiedlenia oraz wielkości rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysokie

średnie

niskie

X

Poziom niepewności oceny

(patrz Q 17 w celu uzasadnienia oceny. Indywidualne oceny niepewności przeniknięcia, zasiedlenia, rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysoka

średnia

X

niska

Inne rekomendacje:

 

 

'Candidatus Liberibacter solanacearum'

Podsumowanie1 Ekspresowej Oceny Zagrożenia Agrofagiem dla

Candidatus Liberibacter solanacearum

Obszar PRA: Polska

Opis obszaru zagrożenia: (patrz Q 14)

W przypadku upraw roślin psiankowatych obszar zachodniej Polski, uprawy szklarniowe na terenie całego kraju.

W przypadku upraw marchwi obszar całego kraju.

Główne wnioski:

Ca. Liberibacter solanacearum‘ może wyrządzić poważne straty w uprawach roślin psiankowatych takich jak pomidory, ziemniaki, papryka, oberżyna. W Polsce, w warunkach polowych, największym zagrożeniem jest dla upraw ziemniaków. Wektor Bactericera cockerelli znajduje się na liście A1 EPPO i nie był dotąd wykrywany w Europie.
W związku z tym, jego wystąpienie na terenie Polski w najbliższym czasie jest mało prawdopodobne. W przyszłości, występowanie agrofaga w uprawach roślin psiankowatych będzie uzależnione od obecności wektora B. cockerelli
i możliwości jego utrwalenia w środowisku. W uprawach polowych sytuacja ta jest mało prawdopodobna i zależeć będzie od warunków atmosferycznych w danym sezonie (surowe zimy mogą wyeliminować wektora). Jest mało prawdopodobne aby B. cockerelli przezimował we wschodniej części Polski, możliwe jest jednak wystąpienie populacji migrujących pod koniec sezonu wegetacyjnego. Możliwe jest również przezimowanie wektora w szklarniach,
w których nie stosuje się insektycydów.

W związku z wykryciem ‘Ca. Liberibacter solanacearum‘ na polu marchwi w 2014 roku w Dolnej Saksonii
w Niemczech, gdzie w dużym natężeniu obserwowano występowanie Trioza apicalis (Munyaneza i in., 2015), istnieje ryzyko wystąpienia bakterii na uprawach marchwi w Polsce. W naszym kraju także występuje wektor Trioza apicalis (Luczak i in., 2012). Do ochrony upraw marchwi stosuje się insektycydy, które będą skuteczne również przeciwko Trioza apicalis. W ograniczaniu występowania wektora pomaga też wyściełanie przestrzeni pomiędzy rządami roślin trocinami lub przedzielanie rzędów marchwi roślinami wyki (Aas 2000; Brandsæter i in., 1999). Skuteczne są także siatki ochronne. W niektórych krajach stosowana jest kontrola biologiczna (Avery i in., 2009)

 

Ryzyko fitosanitarne na zagrożonym obszarze (Indywidualne oceny prawdopodobieństwa przeniknięcia i zasiedlenia oraz wielkości rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysokie

średnie

x

niskie

Poziom niepewności oceny

(patrz Q 17 w celu uzasadnienia oceny. Indywidualne oceny niepewności przeniknięcia, zasiedlenia, rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysoka

x

średnia

niska

 

Inne rekomendacje:

  • Monitoring upraw marchwi pod kątem występowania Ca. Liberibacter solanacearum

  • Monitoring wektorów patogena: Bactericera cockerelli, Bactericera trigonica i Trioza apicalis

  • Przeprowadzenie badań nad możliwością przenoszenia Ca. Liberibacter solanacearum przez inne wektory spokrewnione z Bactericera cockerelli, wystepujące w Polsce, żerujące na roślinach psiankowatych, co jest niezbędne do podjęcia dalszych decyzji.


Candidatus 'Phytoplasma solani’

Podsumowanie Analizy Zagrożenia Agrofagiem (Ekspres PRA) dla ‘Candidatus Phytoplasma solani’

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: Winorośl: Południowe i południowo-wschodnie obrzeża kraju

Kukurydza, ziemniak: Cały obszar kraju.

Inne uprawy (drzewa pestkowe, truskawki, pomidor itp.) - lokalnie w miejscu uprawy.

Główne wnioski:

W sprzyjających warunkach środowiskowych ‘Candidatus Phytoplasma solani’ może powodować poważne straty w ważnych ekonomicznie uprawach w Polsce, takich jak: kukurydza, winorośl, ziemniak czy pomidor. Przy obecnie panujących w Polsce warunkach klimatycznych, występowanie i nasilenie objawów choroby powodowanej przez ‘Ca. P. solani’ jest incydentalne i utrzymuje się na niskim poziomie. Należy jednak podkreślić, że patogen ten ma ogromny potencjał chorobotwórczy dla upraw ze względu na szeroki zakres gospodarzy roślinnych, z których część stanowi równocześnie naturalny rezerwuar patogenu. Nie jest znany kompletny skład gatunkowy wszystkich roślin żywicielskich ‘Ca. P. solani’, a doniesienia o nowych roślinach żywicielskich pojawiają się sukcesywnie, co kilka lat. Chorobotwórczy potencjał ‘Ca. P. solani’ zwiększa także fakt, że istnieje duża grupa gatunków owadów mających zdolność do jego przenoszenia. W przypadku owadów, również nie jest znana kompletna lista wektorów tego patogenu, co sprawia, że bardzo trudno jest przewidzieć jego przyszły wpływ na uprawy. Dodatkowo ‘Ca. P. solani’ do utrzymania się w przyrodzie i zakończenia cyklu życiowego nie wymaga roślin uprawnych, ponieważ znaczna część populacji patogenu zamieszkuje dziko rosnące rośliny, które są również preferowane przez owady przenoszące ‘Ca. P. solani’. Biorąc pod uwagę powyższe, praktycznie niemożliwe staje się całkowite wyeliminowanie tego patogenu ze środowiska naturalnego.

Ryzyko fitosanitarne dla zagrożonego obszaru

(indywidualna ranga prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście dokumentu)

Wysokie

 

Średnie X

 

Niskie

 

Poziom niepewności oceny:

(uzasadnienie rangi w punkcie 18. Indywidualne rangi niepewności dla prawdopodobieństwa wejścia, zadomowienia, rozprzestrzenienia oraz wpływu w tekście)

Wysoka

 

Średnia X

 

Niska

 

Inne rekomendacje:

  • Eliminacja roślinnych gospodarzy patogenu, a w szczególności tych stanowiących naturalny rezerwuar, z bezpośredniego sąsiedztwa upraw.
  • Stosowanie zabiegów insektycydowych na uprawach w celu ograniczenia wielkości populacji owadów – wektorów fitoplazmy.
  • Stosowanie w uprawach wolnych od patogenu, certyfikowanych materiałów rozmnożeniowych (dotyczy to również podkładek do przeszczepiania winorośli).

Choristoneura lafauryana

Podsumowanie Ekspresowej Oceny Zagrożenia Agrofagiem dla

Choristoneura lafauryana (Ragonot, 1875)

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: W przypadku upraw polowych różnych gatunków roślin – zachodnia część kraju

Główne wnioski:

Choristoneura lafauryana jest w Europie gatunkiem rodzimym, naturalnie występującym w zachodniej i południowej części kontynentu. Gatunek ten został wykazany także z rozległych obszarów Azji, gdzie na wschodzie sięga po Koreę i Japonię. Zmiany klimatyczne powodują możliwość naturalnego rozszerzenia zasięgu lub zadomowienie się na terenach, w których klimat do tej pory nie pozwalał na rozwój tego gatunku.

Ogólna ocena zagrożenia:

Do tej pory nie było sygnałów o pojawieniu się tego gatunku w Polsce. Odnotowany został jednak na terenie Niemiec, gdzie najprawdopodobniej nie występuje licznie. Ze względu na duże podobieństwo zewnętrzne do kilku innych przedstawicieli z rodziny Tortricidae (z rodzajów Choristoneura i Archips), istnieje możliwość, że nie został on na niektórych obszarach zauważony. Zmieniające się warunki klimatyczne mogą pozwolić na przetrwanie
C. lafaryana w warunkach naturalnych, zwłaszcza w zachodniej części kraju. Prawdopodobieństwo wystąpienia szkód w uprawach polowych jest jednak niewielkie.

Środki fitosanitarne:

Podstawowym środkiem fitosanitarnym jest kontrola materiału roślinnego, importowanego z obszaru gdzie
C. lafauryana występuje pospolicie. W przypadku takich miejsc powinna zostać wykonana odpowiednia ochrona chemiczna. Dotyczy to zwłaszcza roślin sadowniczych, ozdobnych i niektórych przyprawowych produkowanych
w doniczkach, w warunkach polowych.

Należy zwiększyć kontrolę importowanego materiału roślinnego, zwłaszcza uprawianego w warunkach polowych na obszarze zachodniej i południowej części Europy.

Ryzyko fitosanitarne na zagrożonym obszarze

(Indywidualne oceny prawdopodobieństwa przeniknięcia i zasiedlenia oraz wielkości rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysokie

średnie

niskie

X

Poziom niepewności oceny

(patrz Q 17 w celu uzasadnienia oceny. Indywidualne oceny niepewności przeniknięcia, zasiedlenia, rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysoka

X

średnia

niska

Inne rekomendacje:

 

Citrus bark cracking viroid

Podsumowanie1 Ekspresowej Oceny Zagrożenia Agrofagiem dla

Citrus bark cracking viroid

Obszar PRA: Rzeczpospolita Polska

Opis obszaru zagrożenia: Uprawy chmielu we wszystkich rejonach Polski (głównie lubelskie, wielkopolskie)

Główne wnioski:

Wystąpienia CBCVd na chmielu na Słowenii stanowi dowód na to, że wiroid może zostać rozprzestrzeniony pomiędzy różnymi gospodarzami. Niekorzystny wpływ CBCVd na uprawy chmielu jest bardzo duży (zahamowania wzrostu
w pierwszym roku po infekcji, całkowite zamieranie w ciągu 3-5 lat). W przypadku wprowadzenia CBCVd do Polski, straty w uprawie chmielu mogą być wysokie.Wprowadzenie CBCVd na obszar PRA odbywa się poprzez import
i sprzedaż owoców cytrusowych. Zakres importu jest wysoki, ale ze względu na fakt, że większość odpadów trafia na uregulowane prawnie, miejskie wysypiska śmieci, wiroid nie ma możliwości rozprzestrzenienia się na inne rośliny.
W przypadku niewłaściwego przetworzenia odpadów z cytrusów istnieje duże ryzyko przeniesienia wiroida na chmiel. Ponadto specyfika uprawy chmielu (rozmnażanie wegetatywne, duża ilość resztek roślinnych na polu) zwiększa ryzyko rozprzestrzenienia CBCVd.

Ochrona roślin przed wiroidami polega przede wszystkim na systematycznej kontroli materiału rozmnożeniowego sprowadzanego do kraju i rozprzestrzenianego w Polsce, na likwidowaniu zainfekowanych roślin oraz stosowaniu środków higieny. Konieczne wydaje się również stosowanie certyfikowanego materiału rozmnożeniowego wolnego od CBCVd.Na obszarach zakażonych i zagrożonych zakażeniem, ważnym środkiem ochrony jest systematycznie badanie, kontrolowanie plantacji, które pozwoli na wczesne wykrycie choroby.

Ryzyko fitosanitarne na zagrożonym obszarze (Indywidualne oceny prawdopodobieństwa przeniknięcia i zasiedlenia oraz wielkości rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysokie

X

średnie

niskie

Poziom niepewności oceny

(patrz Q 17 w celu uzasadnienia oceny. Indywidualne oceny niepewności przeniknięcia, zasiedlenia, rozprzestrzenienia i wpływu dostarczono w treści dokumentu)

wysoka

średnia

niska

X

Inne rekomendacje:

  • Kontrola materiału rozmnożeniowego sprowadzanego do Polski.

  • Kontrola materiału rozmnożeniowego rozprowadzanego na terenie upraw w Polsce.

  • Monitoring mateczników i plantacji chmielu pod kątem występowania wiroidów.

  • Uregulowanie ustawodawstwa mającego na celu ograniczenie występowania wiroidów na terenie Polski i całej Unii Europejskiej

  • Regulacje prawne – obiekt kwarantannowy w uprawie chmielu.